Hipoglisemi Neden Olur?

Kan şekeriniz normal kabul edilen değerlerin altındaysa bu duruma tıpta hipoglisemi adı verilir. Hipogliseminin kendisi bir hastalık değildir ama vücutta başka bir sorunun belirtisidir. Kan şekeri, yemekler sindirim sisteminde parçalandıktan sonra vücuttaki hücreler tarafından kullanılmak üzere ortaya çıkan, basit haldeki şekerdir.

Bu şekerin bir diğer adı glikozdur. Hipoglisemi söz konusuysa, vücudunuz karaciğerde depolanan glikozu salmıyor ve kan şekeri yükselmiyor demektir. Normal değer 70 mg/dl olarak kabul edilse de, bu değer kişiden kişiye farklılık gösterebilir. En iyisi doktorunuzla görüşüp sizin bünyeniz için normal veya düşük sayılan kan şekeri değerinin ne olacağını öğrenmenizdir.

Normalde vücudumuz çeşitli organların, hormonların ve salgı bezlerinin eş güdümlü çalışması sonucu kan şekeri değerlerini dar bir aralıkta tutar. Ancak kötü beslenme ya da bir hastalık gibi nedenlerden dolayı kan şekerini dengeleyen mekanizmada sorun oluşabilir. Kandaki şeker miktarı çok fazla arttığında diyabetin önemli belirtilerinden biri, hiperglisemi ortaya çıkar.

Öte yandan, diyabetli kişilerde hipoglisemi atakları çok daha yaygındır çünkü çok fazla insülin, kan şekeri değerlerinin düşmesine neden olabilir. Buna insülin reaksiyonu denir ve genellikle insülin iğnesi kullanan kişilerde rastlanır. İnsülin, kan şekerininin enerji olarak kullanması için vücuda yardım eden bir hormondur.

Hipoglisemi Belirtileri

Hipoglisemi tedavi edilmezse vücutta kalıcı nörolojik hasarlara ve hatta ölüme neden olabilir. Hipoglisemi sorunuyla karşı karşıya olup olmadığınızı anlamanızın başlıca yolu, kan şekerinizi ölçmeniz / ölçtürmenizdir. Kan şekeri, beynin başlıca yakıtı olduğundan, kan şekerinin düşmesi yani hipoglisemi sırasında pek çok belirti ortaya çıkar. Baş ağrısı, aşırı terleme, bulanık görme, baş dönmesi, titreme, kaygı, kafa karışıklığı, konuşma bozukluğu, halsizlik gibi belirtiler, hipoglisemi belirtileri arasındadır.


Bunların dışında halsizlik, depresyon, unutkanlık, gece terlemeleri, çarpıntı benzeri şikayetler de hipoglisemi belirtileri arasındadır.

Hipoglisemi Nedenleri

Ana başlıklar halinde topladığımızda:

  • Vücuttaki şeker (glikoz) çok hızlı tüketiliyorsa
  • Kana çok fazla insülin pompalanıyorsa
  • Glikoz kana çok yavaş karışıyorsa hipoglisemi ortaya çıkar.

Hipoglisemi nedenlerine daha ayrıntılı baktığımızda, belli başlı nedenler şu şekilde sıralanabilir:

  • Çok fazla insülin almak (diyabet hastalarında), diyabet ilaçlarının yan etkisi
  • Öğün atlamak
  • Yeme bozuklukları
  • Yorucu şekilde egzersiz yapmak (araştırmalar kan şekerinin egzersiz anından çok, egzersizden 4 ila 10 saat sonra düştüğünü gösterir)
  • Çok fazla alkol almak (diyabet hastalarında veya aç karnına)
  • Organ yetmezliği (böbrek, kalp ya da karaciğer hastalıkları, örneğin hepatit hipoglisemi nedeni olabilir)
  • Hormon eksiklikleri (kortizol veya tiroid hormonları vb.)
  • Tümörler (örneğin pankreasta görülen ve çok fazla insülin salgılanmasına neden olan bir tümör)
  • Oruç tutmak ya da kendini aç bırakmak
  • Kalıtsal sorunlar
  • Uygun şekilde beslenmeme (özellikle önemli bir hastalık söz konusuysa)
  • Mide bağırsak ameliyatları sonrası iyileşme süreci
  • Bazı zayıflama ameliyatları
  • Bazı ilaçlar – kinolonlar (antibakteriyel ilaçlar), pentamidin, kinin, beta engelleyiciler, metabolizmayı hızlandıran ilaçlar bu gruptadır)
  • Otoimmün hastalıklar
  • Yoğun stres ve kaygı durumu
  • Yeterince karbonhidrat almamak

Yemeklerden Sonra Hipoglisemi

Hipoglisemi çoğunlukla aç kalmışsanız meydana gelir ama bazen bu durum tam tersidir. Yemeklerden sonra vücut daha çok insülin salgıladığı için, yemek sonrası da hipoglisemi oluşabilir. Bu tip hipoglisemiye reaktif hipoglisemi denir ve gastrik bypass ameliyatı olan kişilerde görülebilir. Ancak bu ameliyatı geçirmemiş kişilerde de reaktif hipoglisemiye rastlanabilir.

Hipoglisemi Tedavisi

Hipoglisemi tedavisini iki şekilde ele alabiliriz. Biri şekerin düşmesi üzerine ‘hemen ilk müdahale’ diğer aşama ise ‘altta yatan ana nedenin tedavisidir’.

İlk müdahalede belirtilere göre hareket edilir. Basit aşamadaki belirtiler genellikle şeker yenmesi, meyve suyu içilmesi ya da glikoz tabletleri alınmasıyla giderilebilir. Daha ciddi şikayetler ortaya çıkmışsa ve ağızdan şeker alınması mümkün olmuyorsa Glukagon iğnesi yapılması gerekebilir.

Altta yatan nedenin tedavisi ise ancak doktorunuzun sizde hipoglisemiye neden olan ana sebebi belirlemesiyle mümkün olacaktır. İlaç kullanılması veya kullanılan bir ilacın dozajının ayarlanması, bir tümör söz konusuysa bu tümörün alınması gibi çeşitli tedavi yöntemleri uygulanabilir.

Ancak bu noktada hemen belirtelim ki, bazı özel durumlar dışında çoğu kez hipoglisemi tümüyle tedavi edilemez. Bu nedenle kişilerin hipoglisemiyle baş etme ve kan şekerini dengede tutma yöntemleri ile ilgili bilgilendirilmesi gerekir. Böylece hipoglisemisi olan kişiler, atakları önleyecek tedbirleri alabilirler.

Hipoglisemide Beslenme

  • Öğün atlamamaya dikkat edin, kendinizi aç bırakmayın.
  • Her gün aynı saatte yemek yemeye çalışın.
  • Basit şeker ve undan uzak durmaya özen gösterin.
  • Unlu tatlılar, pirinç, beyaz ekmek, beyaz makarna, bal, reçel ve pekmez tüketmeyin.
  • Tam buğday ekmeği, bulgur, kepekli makarna ve rafine tahılları tüketebilirsiniz.
  • Yemek üzerine tatlı veya meyve yemeyin. Ara öğünde meyveyle birlikte peynir fındık gibi bir protein kaynağına da yer verin.
  • Meyve sularından uzak durun.
  • Protein ve sebze ağırlıklı beslenin.
  • Alkolden kaçının.
Kaynaklar


Bu yazılar da ilginizi çekebilir:

, , , ,

Hipoglisemi Neden Olur? İçin 1 Yorum Yapılmış

  1. ESRA 03/03/2016 #

    Glukoz (açlık) değerim 64 cıktı
    Demir 27.38
    HGB 9.7
    HCT 31.0
    MCV 70.6
    MCH 22.1
    MCHC 31.3 çıktı

    BEN HİPOGLİSEMİ HASTASI MIYIM?

Bir Cevap Yazın


Önemli Not: Nedenolur.net, yorumlar bölümünde sorulan sorular için danışmanlık hizmeti vermez ve sorular doktorlara ulaştırılmaz. Okuyucuların sordukları sorulara verilecek cevaplar tamamen diğer okuyucuların gönüllülük esasına dayanmaktadır. Yorum kısmı hastalıklarla ilgili diğer ziyaretçilerin deneyimlerini paylaşması amacıyla açık tutulmaktadır. Kişisel sorulara site yöneticileri cevap vermeyeceklerdir.